Namaz vakitleri güneşin gökyüzündeki konumuna göre hesaplanır. Diyanet İşleri Başkanlığı imsak vaktini güneşin ufkun 18 derece altında olduğu an, yatsı vaktini 17 derece altında olduğu an olarak kabul eder; öğle, güneşin en yüksek noktayı geçtiği andır.
Namaz vakitleri saatle değil, güneşin hareketiyle belirlenir. Bu yüzden her gün birkaç dakika kayar ve aynı gün içinde bile şehirden şehre değişir. Türkiye’de resmî vakitleri Diyanet İşleri Başkanlığı hesaplar ve yayımlar.
Altı vakit ve güneşin konumu
| Vakit | Ne zaman başlar? |
|---|---|
| İmsak | Tan yerinin ağardığı, güneşin ufkun 18 derece altında olduğu an. Sabah namazı vakti ve oruçta yeme içmenin sona erdiği an. |
| Güneş | Güneşin doğuşu. Sabah namazı bu ana kadar kılınabilir. |
| Öğle | Güneşin gökyüzünde en yüksek noktayı geçtiği an (zeval). |
| İkindi | Bir cismin gölgesinin, öğle vaktindeki gölgesine kendi boyu kadar uzunluk eklendiği an. |
| Akşam | Güneşin batışı. Ramazan’da iftar vakti. |
| Yatsı | Akşam kızıllığının kaybolduğu, güneşin ufkun 17 derece altına indiği an. |
Bu açılar Diyanet’in kullandığı değerlerdir. Dünyadaki farklı kuruluşlar imsak ve yatsı için farklı açılar kullanabildiği için başka ülkelerin uygulamalarında vakitler birkaç dakika farklı görünebilir.
Temkin nedir?
Hesaplanan astronomik anlara, Diyanet birkaç dakikalık temkin payı ekler veya çıkarır. Temkin, bir şehrin farklı noktaları arasındaki farkları ve yükseklik gibi etkileri karşılamak için konan bir güvenlik payıdır. Böylece şehrin her yerinde vakit girdikten sonra ezan okunmuş olur.
Vakitler neden şehirden şehre değişir?
- Doğu-batı farkı: Türkiye doğu-batı yönünde yaklaşık 1.600 kilometre uzanır. Güneş doğudan batıya ilerlediği için doğudaki illerde vakitler, batıdaki illere göre bir saate yakın önce girer. Örneğin akşam ezanı Hakkari’de Edirne’den çok daha erken okunur.
- Kuzey-güney farkı: Enlem değiştikçe gündüzün uzunluğu da değişir. Yazın kuzeydeki illerde gündüz daha uzun, kışın daha kısadır.
- Mevsim: Yaz aylarında imsak çok erken, yatsı çok geç olur; kışın ise vakitler birbirine yaklaşır.
İlçelerde vakitler farklı mı?
Evet. Diyanet il merkezlerinin yanı sıra ilçeler için de ayrı vakit cetvelleri yayımlar. İl merkezinden doğuya veya batıya uzaklaştıkça vakitler birkaç dakika önce veya sonra olabilir. Sitemizdeki vakitler il merkezleri içindir.
Ezan neden camiden camiye birkaç dakika farklı okunur?
Vakitler bir şehrin tamamı için tek bir cetvelle belirlenir, ancak büyük şehirlerde doğu ve batı uçları arasında güneşin konumu birkaç dakika farklıdır. Temkin payı bu farkı karşılar. Ayrıca camilerdeki saatlerin ayarı ve ezanın okunuş süresi de küçük farklara yol açabilir. Diyanet ilçe bazında da vakit yayımladığı için, büyük illerde ilçeler arasında birkaç dakikalık farklar normaldir.
Türkiye’de saat uygulaması vakitleri nasıl etkiler?
Türkiye 2016’dan bu yana yıl boyunca tek bir saat uygulaması (UTC+3) kullanıyor; ileri ve geri saat değişikliği yapılmıyor. Bu yüzden vakitler yıl içinde ani bir saatlik sıçrama göstermez, sadece güneşin hareketine göre her gün birkaç dakika kayar. Kış aylarında güneş daha geç doğduğu için imsak ve güneş vakitleri sabah saatlerinde oldukça geç görünür.
Cuma namazı ne zaman kılınır?
Cuma namazı öğle vaktinde kılınır. Camilerde öğle ezanından sonra vaaz ve hutbe okunduğu için namaz genellikle ezandan 20 – 40 dakika sonra başlar. Bu süre camiye göre değişir.
Ramazan’da imsak ve iftar
Ramazan ayında oruca imsak vaktinde başlanır; sahur yemeğinin imsak vaktinden önce bitirilmesi gerekir. İftar ise akşam ezanının okunduğu, güneşin battığı andır. Diyanet her yıl Ramazan için il ve ilçe bazında imsakiye yayımlar; imsakiyedeki saatler, normal günlerde yayımlanan namaz vakitleriyle aynı hesaplama yöntemine dayanır.
Vakitler yıl içinde nasıl değişir?
Yaz gündönümü civarında (Haziran sonu) gündüz en uzun olduğu için imsak en erken, yatsı en geç saatlere ulaşır. Kış gündönümü civarında (Aralık sonu) ise gündüz en kısadır ve öğle ile akşam arasındaki süre belirgin şekilde kısalır. Öğle vakti ise yıl boyunca nispeten sabittir; sadece Dünya’nın yörüngesindeki küçük düzensizlikler nedeniyle yıl içinde yaklaşık yarım saatlik bir aralıkta oynar.
İlinizin bugünkü ve 30 günlük vakitlerini Namaz vakitleri sayfasından seçebilirsiniz. Vakitler Diyanet İşleri Başkanlığı’nın resmî cetvelinden alınır.